Πέμπτη 27 Φεβρουαρίου 2025

 

Ο ΠΑΤΡΙΑΡΧΗΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΑΣ ΣΤΟ ΝΟΤΙΟ ΣΟΥΔΑΝ

Ο Πατριάρχης Αλεξανδρείας Θεόδωρος Β΄ την περίοδο 21-24/2/2025 επισκέφθηκε επισήμως το Νότιο Σουδάν, με σκοπό τη σύσφιξη των δεσμών της Αλεξανδρινής Εκκλησίας και της Ελλάδας εν γένει με τη χώρα

Τον Μακαριότατο υποδέχθηκαν με ιδιαίτερη θερμότητα ο Πρόεδρος του Νοτίου Σουδάν Salva Kiir Mayardit με την σύζυγο του Μαρία Γιαλλούρη, η οποία είναι Αιγυπτιώτισσα ορθόδοξη, αφού ο παππούς της μετανάστευσε στο Νότιο Σουδάν από τη Μυτιλήνη μέσω Αλεξάνδρειας το 1931. Η Πρώτη Κυρία μάλιστα, εξέφρασε την επιθυμία της για την επαναλειτουργία του ελληνικού σχολείου στην πρωτεύουσα Τζούμπα, προκειμένου να διατηρηθεί η ελληνική γλώσσα μεταξύ της ελληνικής παροικίας της πόλης.

Ο Προκαθήμενος της Αλεξανδρινής Εκκλησίας τέλεσε την πρώτη Πατριαρχική Θεία Λειτουργία στο Νότιο Σουδάν στον προαύλιο χώρο του παρεκκλησίου του Αγίου Παντελεήμονα που βρίσκεται εντός της πολυκλινικής του Dr. Linderman, ενώ στην ομιλία του αναφέρθηκε στην ιστορική παρουσία του Ελληνισμού στην περιοχή, εξέφρασε τη δέσμευση του να στηρίξει την ελληνική κοινότητα και να προωθήσει την ειρήνη και την ευημερία στο Νότιο Σουδάν και ανακοίνωσε την πρόθεση του Πατριαρχείου να υποστηρίξει ένα πρόγραμμα ανακούφισης των λεπρών Νοτιοσουδανών και μάλιστα σε μια περίοδο που η χώρα αντιμετωπίζει πολεμικές συγκρούσεις και σοβαρά οικονομικά προβλήματα.

Ας σημειωθεί πως ελληνικής καταγωγής είναι και η Διευθύντρια της Νοτιοσουδανικής Προεδρίας Μαρίνα Γρηγοριδίτη.

Ν.ΝΙΚΗΤΑΡΙΔΗΣ

 


Παρασκευή 14 Φεβρουαρίου 2025

 

Ο ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΦΑΣΟΥΛΗΣ ΣΤΗΝ ΑΙΓΥΠΤΟ

 


          Φιλοθεάμον κοινό το αιγυπτιώτικο και έξω καρδιά, δεν θα μπορούσε παρά να αναζητά θεάματα ευχάριστα και διαφορετικά. Ένα από αυτά λοιπόν ήταν και ο λεγόμενος Φασουλής, θέατρο με κούκλες ή μαριονέτες δηλαδή, που παιζόταν στα διάφορα θέατρα και καζινό σε όλες τις αιγυπτιακές πόλεις από τις αρχές ήδη του 20ου αιώνα. Να σημειωθεί δε, πως εκτός από τον ελληνικό Φασουλή, υπήρχε και υπάρχει έως τις μέρες μας και ο Αιγυπτιακός.

Διαφημίσεις για Έλληνες ανδρεικελοπαίκτες έχουμε υπόψη μας σε μια περίοδο από το 1923 ως το 1959. Και συγκεκριμένα : Το 1923 ο Κασιδάκης παίζει στο αλεξανδρινό καφενείο ¨Φάληρο¨ τη φάρσα ¨Τρεις σκύλοι, ένα κόκκαλο¨, το 1928 ο Οικονομίδης παίζει Φασουλή και Μαριονέτες στο καφέ-μπαρ ¨Souisse¨ του Ζεϊτούν, την ίδια χρονιά ο καλλιτέχνης νευροσπάστων Χόλδεν και Μαριονετών Κ. Οικονομίδης παίζει στη Μπρασσερί Ρουαγιάλ της καϊρινής Σούμπρας τα έργα ¨Ο Δον Ηλίας Κολοκύνθας από το Ξηροχώρι¨, ¨Ο Λήσταρχος Κοτρέζος¨ και ¨Τα βάσανα του Καρδερίνα¨, το 1929 ο Κ. Μπρούσαλης παίζει Φασουλή στο ¨New Bar¨ της Αλεξάνδρειας και μάλιστα δίνει την παράσταση ¨Ο Φασουλής Τουτανχαμών¨, την ίδια χρονιά ο Λεωνίδας Φωτεινός εμφανίζεται στον Κήπο Μπρασσερί ¨Λουξ¨ του Καΐρου με την παράσταση Φασουλή ¨Οι Ανθρωποφάγοι¨ και με μαριονέτες, το 1933 ο Φασουλής του Σ. Μοσχογιάννη, μαζί με τον παλαίμαχο καλλιτέχνη της ελληνικής σκηνής Π. Χρηστίδη, εμφανίζεται στο καϊρινό ελληνικό Ζυθοπωλείο ¨Μετροπόλ¨ με έργα όπως ¨Ο Διάβολος Κουμπάρος¨, ¨Ο Φασουλής κληρωτός¨ και ¨Ο Πατροκτόνος¨, το 1940 ο Σπύρος Μοσχογιάννης παίζει στο αλεξανδρινό θέατρο ¨Μοασσάτ¨ τα ¨Ο Φασουλής παντρεύεται¨ και ¨Ο Καπετάν Τρομάρας¨, ενώ ο ίδιος το 1959 εμφανίζεται με το Φασουλή του στο εντευκτήριο του Μικρασιατικού Συλλόγου Αλεξανδρείας. Θα πρέπει δε να προσθέσουμε και τις παραστάσεις του παιδαγωγικού κουκλοθέατρου της Σοφίας Ψυλλή στην Αλεξάνδρεια το 1955 και 1956 σε Μπενάκειο, Κανισκέρειο, κ.ά., ένα θέαμα που απευθυνόταν σε πολύ μικρά παιδιά και συνδύαζε την ψυχαγωγία με την ωφέλεια κειμένων παιδαγωγικού χαρακτήρα.

          Μια πρώιμη εκτενή αναφορά στον Φασουλή, έχουμε από τις 3/10/1923 όταν ο Ευάγγελος Ασημίδης έγραφε στον αλεξανδρινό ¨Ταχυδρόμος¨ τα εξής σημαντικά :

¨Από του παρελθόντος Σαββάτου όπου ήρχισε τας παραστάσις του ο κ. Λ. Φωτεινός εις το Καζίνον ¨Φάληρον¨, από την πρώτην του παράστασιν με τον ¨Αγαπητικόν της Βοσκοπούλας¨, παρηκολούθησα μέχρι σήμερον όλας του τας παραστάσεις. Ο κ. Φωτεινός είναι γνωστότατος εις το ελληνικόν θέατρον ως πολύ καλός ηθοποιός και όλη η ελληνική παροικία της Αλεξανδρείας τον εθαύμασεν ως ηθοποιόν και τον καταχειροκρότησεν εις όλα τα θέατρα της Αλεξανδρείας και εις όσας ευεργετικάς έδωσε πάντοτε το κοινόν πρόθυμον υποστήριξε τον καλόν καλλιτέχνην. Όταν ανέγνωσα προ ημερών εις τας εφημερίδας ότι ο κ. Φωτεινός θα παίξει Φασουλή στο ¨Φάληρον¨ μου εφάνη παράξενο και επήγα να τον κρίνω και ως ανδρεικελλοπαίκτην, πλην έμεινα κατάπληκτος, διότι όχι μόνον παρουσίασεν ένα έργον τέλειον θεατρικόν, αλλά και το βεστιάριον του ήτο τέλειον και ο σκηνικός του διάσκομος πράγματι θεατρικός. Παρουσίασεν έπιπλα επί της μικράς του σκηνής όλως θεατρικά και φαντασμαγορικά. Την Κυριακήν έπαιξε το θεατρικόν έργον ¨Οι Ανθρωποφάγοι¨, αλλά ήτο κάτι το εξωφρενικόν. Μας παρουσίασεν ολόκληρον ατμόπλοιον ταξειδεύον, μας παρουσίασε την καταβύθισην του τόσον ζωηράν, τόσο ζωντανήν, ώστε πολλοί εκ των θεατών έμειναν κεχηνότες και εν αγωνία, νομίζοντες ότι πραγματικώς οι επιβαίνοντες επνίγησαν, οπότε εντός των κυμάτων είδον μίαν λέμβον, εντός της οποίας εσώζοντο οι ήρωες του έργου. Τότε ο κόσμος εξέσπασεν εις φρενιτιώδη χειροκροτήματα. Εις την δευτέραν πράξιν μας παρουσίασε πραγματικώς τις καλύβες των αγρίων, καθώς και αυτούς με τελείαν αμφίεσιν, εις δε την τρίτην πράξιν η αναχώρησις των εν μέσω βεγγαλικών ήτο σωστή αποθέωσις. Πρέπει πολλοί άλλοι αρχαιότεροι του Ανδρεικελλοπαίκται να τον μιμηθώσι και να παρουσιάζουν και αυτοί ένα τέτοιον σκηνικόν διάκοσμον και όχι μόνον υποθετικόν. Πλην τι να είπω και δια της ζωντανές του κούκλες ; Τι να είπω δι΄ αυτό το τέλειον φανταστικόν πράγμα ; Είναι μα την αλήθειαν δαιμόνιος ο Φωτεινός. Επί της μικράς του σκηνίτσας παρουσιάζεται το Τρίο Φωτεινού ως κούκλες ζωντανές και εν μέσω φαντασμαγορικού περιβάλλοντος οι τρεις ζωντανές κούκλες του Τρίο Φωτεινού σκορπούν τα γέλια, την ευθυμίαν και την ευχαρίστησιν με τα ωραία και πεταχτά και κωμικά νούμερα του και τα γλυκά τραγούδια του. Εύγε, ναι, εύγε εις τον καλόν καλλιτέχνην κ. Φωτεινόν και τα θερμά μου και ειλικρινή συγχαρητήρια¨.

 

Ν.ΝΙΚΗΤΑΡΙΔΗΣ

Παρασκευή 7 Φεβρουαρίου 2025

 

Η ΟΡΚΩΜΟΣΙΑ ΤΩΝ ΠΡΩΤΩΝ

ΑΛΕΞΑΝΔΡΙΝΩΝ ΠΡΟΣΚΟΠΙΝΩΝ

 


Ο δημιουργός του Αιγυπτιώτικου Προσκοπισμού Αντώνης Κόκκινος  ίδρυσε στις 26/5/1913 το Σώμα Ελληνίδων Προσκόπων Αλεξανδρείας, η διοίκηση του οποίου ανατέθηκε στην Πασιθέα Ζουρούδη. Έτσι, τα κορίτσια εγγράφηκαν και φόρεσαν την προσκοπική στολή κατά τον πρότυπο των Αγγλίδων Οδηγών.

Ας δούμε όμως πως περιγράφεται σε δημοσίευμα του ¨Ταχυδρόμου¨ στις 19-1/9/1913 η ορκωμοσία τους :

¨Το δαιμόνιον διοργανωτικόν πνεύμα του αρχηγού των Ελλήνων προσκόπων Αλεξανδρείας κ. Κοκκίνου παρουσίασε χθες προ της παροικίας την πλέον ευχάριστον έκπληξιν : Εν σώμα Ελληνίδων προσκόπων, το πρώτον όπερ ιδρύεται εξ Ελληνίδων.

Η τελετή της ορκωμοσίας εγένετο χθες την 4ην μ.μ. εν τη αιθούση των Προσκόπων, κέιμενη όπισθεν των γραφείων του Πατριαρχείου. Εις την τελετήν παρέστησαν η Α.Μ. ο Πατριάρχης, ο β΄ γραμματεύς του Γεν. Προξενείου κ. Σοφιανός, το Συμβούλιον του Επιστημονικού Συλλόγου ¨Πτολεμαίος¨ και πλήθος εκ των καλλιτέρων οικογενειών της παροικίας. Η αίθουσα ήτο καταλλήλως διασκευασμένη δια σημαιών, επί αναλογίου δε ευρίσκετο το ιερόν Ευαγγέλιον, άνωθεν δε ανηρτημένη μεγάλη εικών του Βασιλέως Κωνσταντίνου.

Πέριξ του Ευαγγελίου είχον παραταχθή στρατιωτικώς οι Έλληνες πρόσκοποι και πλησίων αυτών αι 20 Ελληνίδες, αι αποτελούσαι ήδη το σώμα.

Τον λόγον πρώτος έλαβεν ο ιδρυτής κ. Κόκκινος, όστις φέρων την στολήν του αρχηγού εξήρε τον σκοπόν του ιδρυθέντος σώματος Ελληνίδων προσκόπων, αποβλέποντος όπως αι Ελληνίδες φανούν χρήσιμοι εις την οικογένειαν, την κοινωνίαν και την Ελληνικήν Πατρίδα.

Η Α.Μ. ο Πατριάρχης μετά ταύτα δι΄ ολίγων αλλά ωραίων λέξεων, αφού συνεχάρη τον κ. Κόκκινον δια την έμπνευσιν του και τας Ελληνίδας διότι έσπευσαν υπό την σημαίαν των προσκόπων, εζήτησε παρά της Παροικίας όπως υποστηρίξη το ιδρυθέν σώμα, του οποίου εξήρε την πολλαπλήν χρησιμότητα.

Αμέσως κατόπιν αι Ελληνίδες πρόσκοποι, αφού εξητάσθησαν εις τα καθήκοντα του προσκόπου, έδωκαν τον νενομισμένον Όρκον της Σημαίας, υπό τα ζωηρά χειροκροτήματα των συγκεκινημένων θεατών, πολλοί των οποίων εδάκρυσαν.

Η έγκριτος ιατρός κυρία Παναγιωτάτου μετά την ορκωμοσία, επηφεληθείσα της λαμπράς ευκαιρίας, εχαιρέτησεν εις κομψόν όσο και απλούν ύφος τας Ελληνίδας, αι οποία ανέλαβον να προσφέρουν τας ωραίας υπηρεσίας των εις νέαν Μεγάλην Ελλάδα και εξέφρασε την πεποίθησιν της ότι η Ελληνίς εν γένει, ως φυσιογνωμία, προώρισται να προσθέση πραγματικήν λάμψιν εις το ευρύ Ελληνικόν μέλλον.

Η κυρία Παναγιωτάτου εχειροκροτήθη ενθέρμως από τας Ελληνίδας κυρίας, των οποίων ύμνησε τον εν εκδηλώσει κεκρυμμένον θησαυρόν των αρετών των.

Μετά ταύτα, υπό τας ωραιοτέρας εντυπώσεις έληξεν η σεμνή τελετή την 5 1/2 μ.μ.

Αι Ελληνίδες αι αποτελούσαι το σώμα είναι οι εξής : Αρχηγός η δεσποινίς Πασιθέα Ζουρούδη, υπαρχηγός Ελένη Ζαγκάκη, μέλη δε αι δεσποινίδες Τερψιχόρη Ζουρούδη, Σοφία Ιωάννου, Αναστασία Καρσιώτου, Στυλιανή Μπασούλ, Ειρήνη Μπασούλ, Άρτεμις Μαρίνου, Δήμητρα Παναγιωτοπούλου. Χρυσάνθη Σεραπίωνος, Ευμορφία Σεγκοπούλου, Χρυσάνθη Χαμαράκη και αι αδελφαί Μαρία, Ελισάβετ και Στυλιανή Μπάρκερ.

Την ιατρικήν εκπαίδευσιν του σώματος των Ελληνίδων προσκόπων, αι οποίαι θα χρησιμεύσουν εν καιρώ πολέμου ως νοσοκόμοι, ανέλαβεν ο ¨Πτολεμαίος¨, όστις και θέλει ορίση προς τούτο τους ιατρούς διδασκάλους.

Την εν γένει εποπτείαν του σώματος θα αναλάβουν έγκριτοι κυρίαι της Παροικίας¨.

 

Ν.ΝΙΚΗΤΑΡΙΔΗΣ

Παρασκευή 31 Ιανουαρίου 2025

 

Ο ΤΑΣΟΣ ΠΑΡΛΑΣ ΚΑΙ Η ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΤΟΥ ΔΙΑΔΡΟΜΗ

ΣΤΗΝ ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΑ ΤΩΝ ΑΡΧΩΝ ΤΟΥ 20ου ΑΙΩΝΑ

 


Στις αρχές του 1940 εξέλιπε ο Τάσος Πάρλας, μια συμπαθής Αλεξανδρινή φυσιογνωμία, ο οποίος επί μακρά σειρά ετών με τα διάφορα ευτράπελα του επεισόδια, με την ανεπιτήδευτη αφέλεια του και τους καλούς του τρόπους δημιούργησε έναν εκ των συμπαθών και ευχάριστων τύπων της Αλεξάνδρειας.

Όπως αναφέρει ο σπουδαίος Αλεξανδρινός μουσικοσυνθέτης Κρίνο δε Κάστρο, η θεατρική του σταδιοδρομία άρχισε από τα θέατρα των ¨Πυραμίδων¨ του Τρικάτσουλα και της ¨Εδέμ¨ του Τσερετόπουλου, τα μοναδικά τότε θέατρα στα οποία όλοι οι ελληνικοί θίασοι μέχρι περί το 1905 έδιναν τις ελληνικές τραγωδίες, τις κωμωδίες και άλλα ξένα έργα της ρομαντικής σχολής. Ο Πάρλας τότε ανακατευόταν στα παρασκήνια και κάπου-κάπου, όταν οι διάφοροι θίασοι του Ευάγγελου Παντόπουλου, του Ξεν. Ησαΐα, της Ελεον. Λοράνδου, του Σφήκα, κ.ά. έδιναν τα αθάνατα κωμειδύλλια, εμφανιζόταν στα κόρα του Καπετάν-Γιακουμή, των Μυλωνάδων, των Σφουγγαράδων, κτλ. Την εποχή εκείνη μοναδικά θεάματα ήταν τα θέατρα και τα ιπποδρόμια. Ο Πάρλας παρακολουθώντας τους κωμικούς των τότε εκλεκτών ιπποδρομιών Πιεραντώνη και Γκάτι (στο τότε θέατρο αδελφών Μομφερράτου) αποφάσισε να ειδικευτεί και στον κλάδο εκείνο και μετά από καιρό εμφανίστηκε στο θέατρο ¨Παυσίλυπο¨ με άλλους γνωστούς του σε διάφορα αντρέ-κωμίκ με σχετική επιτυχία.

Αλλά όπως τα πάντα παρέρχονται, έτσι και τα ξύλινα εκείνα θέατρα κατεδαφίστηκαν για να ανεγερθούν προσοδοφόρες οικοδομές και έτσι σταμάτησε η καλλιτεχνική κίνηση των συνοικιών του Ταχυδρομείου και του Παλαιού Χρηματιστηρίου. Ο Πάρλας, μη θέλοντας να μένει αργόσχολος, μαθαίνοντας την ιπποκομιακή τέχνη από τις ιπποδρομίες, προσλήφθηκε από αυλικό προύχοντα ως ηνίοχος και αίφνης μια μέρα εμφανίστηκε στην οδό Σερίφ οδηγώντας τη μεγαλοπρεπή άμαξα του προύχοντα. Με την μπλε-σιελ σταμπουλίνα του, με τα χρυσά απαστράπτοντα κουμπιά του και με το ολοκόκκινο μεγαλοπρεπές φέσι του, χαλιναγωγώντας τα δύο υπέροχα άλογα, ατένιζε όλους τους πεζούς με σοβαρότητα δέκα τουλάχιστον αγαλμάτων Νουμπάρ Πασά, με την ίδια αδιαφορία με την οποία το άγαλμα ατένιζε τα γύρω του παιδιά που έπαιζαν στα φερώνυμα μπαξεδάκια…

Εντωμεταξύ, εξερράγη ο Α΄ π.π. και ο προύχοντας βρισκόμενος στην Τουρκία, αποκλείστηκε. Ο Πάρλας τότε προτίμησε να επανέλθει στους θεατρικούς κόλπους προσληφθείς ως κορίστας στην ιταλική οπερέτα του Σαρούμπι, στο θέατρο ¨Πολυθέαμα¨, όπου αργότερα βρισκόταν ο κινηματογράφος ¨Μαζέστικ¨.

Όταν δε συγκροτήθηκε η πρώτη Ελληνική Οπερέτα από εγχώρια στοιχεία της Νίτσας Ράλλη και του Λεωνίδα Καραμητρόπουλου (Δέρβη) στο ¨Λούνα-Παρκ¨, προσλήφθηκε λόγω της καλής του φωνής ως αρχικορίστας το 1916. Μετά δύο χρόνια στο ίδιο θέατρο, στην επιχείρηση Σολιάγκη-Μιχαηλίδη, προσλήφθηκε ως απόλυτος πρώτος τενόρος. Τότε υπήρξε η αλησμόνητη περίοδος της περίφημης επιθεώρησης ¨Πυξ-Λαξ¨ του Ανδρέα Παλαιολόγου (Άις Κριμ), η οποία παίχθηκε με καταπληκτική επιτυχία επί 28 συνεχείς φορές. Ο Πάρλας, στο ρόλο του τρελού τενόρου Μαπίπ με το τραγούδι του : ¨Άνοιξε το παράθυρο / την κρυσταλλένια πόρτα / και σούφερα αγάπη μου / της μολοχίας χόρτα¨ αποσπούσε τα θυελλώδη χειροκροτήματα του απειροπληθούς ακροατηρίου. Κατά τα επόμενα δε χρόνια, σε διάφορα έργα, είχε πολλές επιτυχίες.

Αλλά το κορύφωμα της θεατρικής του σταδιοδρομίας ήταν η εποχή του 1929-30 με την αλησμόνητη επιθεώρηση των Ανδρέα Παλαιολόγου και Γ. Κοκκάλη (Άις Κριμ-Κοκτέιλ) ¨Φιλ Καρακόλ¨. Ουδέποτε το Αλεξανδρινό κοινό αποθέωσε ηθοποιούς σε κωμικούς ρόλους όσο τον Πάρλα στο ρόλο του μπας σαουΐς, με συμπαραστάτη τον επίσης συμπαθή εργάτη της σκηνής Αγγελή Γεωργίου. Στην επιθεώρηση ¨Φιλ Καρακόλ¨ ο Πάρλας υπήρξε αμίμητος τόσο ώστε και ο σοβαρός τότε διευθυντής της Αστυνομίας Αλεξανδρείας, προσελθών στην παράσταση, παρόλο ότι δεν γνώριζε ελληνικά, ξέσπασε σε ακράτητα γέλια παρακολουθώντας την άφθαστη υποκριτική του Πάρλα στην ευφυέστατη εκείνη ντόπια θεατρική σάτυρα.

Μετέπειτα και στα παραλιακά κέντρα στα οποία συνεχώς προσλαμβανόταν ως μέλος μουσικών συγκροτημάτων του Καννούλα, κ.ά., με την πλούσια και μελωδική φωνή του έτερπε το προσερχόμενο προς αναψυχή κοινό. Στα 1938 είχε προσληφθεί από τον σημαντικό θεατρικό επιχειρηματία της Αλεξάνδρειας Μπεττίνο Κονελιάνο ως διευθυντής του φροντιστηρίου των εκάστοτε θιάσων στην ¨Αλάμπρα¨, έως ότου τον Γενάρη του 1940 αρρώστησε και έφυγε από τη ζωή.

 

Ν.ΝΙΚΗΤΑΡΙΔΗΣ

Παρασκευή 17 Ιανουαρίου 2025

 

ΑΙΓΥΠΤΙΩΤΙΣΣΑ Η ΠΡΩΤΗ ΕΛΛΗΝΙΔΑ

ΤΟΥ ΚΛΑΣΙΚΟΥ ΜΑΡΑΘΩΝΙΟΥ

 


Η Ζωζώ Χριστοδούλου, με καταγωγή από την Κύπρο, γεννήθηκε στο Κάιρο το 1951 και επαναπατρίστηκε το 1967, οπότε και άρχισε να προπονείται στον ¨Αθλητικό Όμιλο Φιλοθέης¨ στα 200 και 400 μέτρα.

Την επόμενη χρονιά συνάντησε τον προπονητή του ¨Εθνικού¨ Ηλία Αντζουλάτο, ο οποίος και της συνέστησε να αγωνίζεται σε μεγαλύτερες αποστάσεις λόγω του σωματότυπου της, κάτι που κι εκείνη επιθυμούσε, αφού όπως δήλωνε ήθελε ¨να κλείνει τα μάτια και να τρέχει χιλιόμετρα¨.

Έτσι, αγωνίστηκε στα 800 και 1.500 μ., το ανώτατο επιτρεπτό όριο για γυναίκες ως το 1972, αφού πιστευόταν πως το γυναικείο σώμα δεν μπορούσε να ανταπεξέλθει στις μεγαλύτερες αποστάσεις, ενώ οι αθλήτριες δικαιούνταν να προπονούνται μονάχα τρεις φορές την εβδομάδα, κι αυτές τα πρωινά, χωριστά από τους άνδρες για να μην αποσπούν την προσοχή τους…

Και φτάνουμε στο 1974, οπότε τρεις μέρες πριν τον αγώνα του Κλασικού Μαραθωνίου των 42 χιλιομέτρων, διαβάζει πως θα συμμετέχουν σ΄ αυτόν και αθλήτριες από τη Δυτική Γερμανία, οπότε αποφασίζει να λάβει μέρος κι εκείνη με ελάχιστη προπόνηση. Μέχρι τον αγώνα δε, δεν είχε διανύσει ποτέ την διαδρομή του Μαραθωνίου…

Στις 19/10/1974 συμμετείχε στον περίφημο αγώνα μαζί με 675 άνδρες και 44 γυναίκες από 9 χώρες. Η Ζωζώ Χριστοδούλου ήταν η πρώτη Ελληνίδα γυναίκα που συμμετείχε στο Μαραθώνιο και μάλιστα καταφέρνοντας να τερματίσει σε 05:01:20, τερματίζοντας 6η στις γυναίκες και 427η στο σύνολο.

 

Ν.ΝΙΚΗΤΑΡΙΔΗΣ

Κυριακή 12 Ιανουαρίου 2025

 

¨ΕΦΥΓΕ¨ Η ΑΙΓΥΠΤΙΏΤΙΣΣΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΣ

ΧΡΥΣΑ ΜΑΛΤΕΖΟΥ

 


          Στις 10/1/2025 έφυγε από τη ζωή η γνωστή βυζαντινολόγος και ακαδημαϊκός Χρύσα Μαλτέζου.

Είχε γεννήθηκε στην Αλεξάνδρεια το 1941. Φοίτησε στο Δημοτικό Παρθεναγωγείο της Ιμπραημίας και στο Αβερώφειο Γυμνάσιο.

Σπούδασε με υποτροφία του Ιδρύματος Κρατικών Υποτροφιών στο Πανεπιστήμιο Αθηνών. Ως υπότροφος της Γαλλικής Κυβέρνησης φοίτησε στο Πανεπιστήμιο Μεσογειακών Σπουδών του Aix-en-Provence και ως υπότροφος της Ακαδημίας Αθηνών μετεκπαιδεύτηκε στο Ινστιτούτο Βυζαντινών και Μεταβυζαντινών Σπουδών Βενετίας. Διπλωματούχος του Corso di Perfezionamento του Πανεπιστημίου της Πάντοβας και πτυχιούχος της Σχολής Παλαιογραφίας, Αρχειονομίας και Διπλωματικής των Κρατικών Αρχείων της Βενετίας. Ως υπότροφος της Ακαδημίας Αθηνών έκανε έρευνες σε θέματα βυζαντινής ιστορίας και ειδικεύτηκε στις σχέσεις Βυζάντιου-Βενετίας. Το διδακτορικό της δε, το πήρε από το Πανεπιστήμιο Αθηνών, με θέμα τη βενετοκρατία στην Κωνσταντινούπολη.

          Ερευνήτρια του Κέντρου Βυζαντινών Ερευνών του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών (1969-1979). Διευθύντρια του Κέντρου Βυζαντινών Ερευνών του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών (1980- 1994). Ειδική Επιστήμων στο Πανεπιστήμιο Κρήτης, διδακτικά αντικείμενα : Βυζαντινή Ιστορία και Ιστορία της λατινοκρατίας στον ελληνικό χώρο (1977-1982). Καθηγήτρια της Μεσαιωνικής Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο Κρήτης (1982-1994). Διετέλεσε Διευθύντρια του Τομέα Αρχαίας και Μεσαιωνικής Ιστορίας, καθώς και Πρόεδρος του Τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας στο ίδιο Πανεπιστήμιο. Fellow του Dumbarton Oaks Centre for Byzantine Studies, Washington (1987)  Καθηγήτρια Ιστορίας στο Τμήμα Θεατρικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Αθηνών (1995-. Το 1998 εξελέγη από την Ακαδημία Αθηνών Διευθύντρια του Ελληνικού Ινστιτούτου Βυζαντινών και Μεταβυζαντινών Σπουδών Βενετίας. Τον Οκτώβριο του 2005, στο πλαίσιο του προγράμματος του Ιδρύματος ¨Αλέξανδρος Σ. Ωνάσης¨, έδωσε διαλέξεις και σεμινάρια στα Αμερικανικά Πανεπιστήμια του Princeton, Rutgers, Berkeley California και Mary Washington.

Ήταν μέλος ελληνικών και ξένων επιστημονικών συλλόγων και εταιρειών, έλαβε μέρος σε πολυάριθμα ελληνικά και διεθνή επιστημονικά συνέδρια και διοργάνωσε διεθνείς επιστημονικές συναντήσεις, ημερίδες και συμπόσια, μετά από σχετικές προσκλήσεις έδωσε διαλέξεις και σεμιναριακά μαθήματα σε πανεπιστήμια και ερευνητικά κέντρα του εξωτερικού, ενώ έχει συγγράψει πολλά βιβλία και μελέτες σχετικές με το αντικείμενο της. Για το έργο της εξάλλου, έχει τιμηθεί από την Ακαδημία Αθηνών, τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, το Ίδρυμα ¨Αλ. Ωνάσης¨ και το Πανεπιστήμιο της Μπολόνιας. Το 2012 εκλέχτηκε τακτικό μέλος της Ακαδημίας Αθηνών, μόλις η πέμπτη γυναίκα στην ιστορία της.

Ν.ΝΙΚΗΤΑΡΙΔΗΣ

 


Τρίτη 7 Ιανουαρίου 2025

 

ΝΕΑ ΧΡΟΝΙΑ, ΝΕΟ ΒΙΒΛΙΟ ΝΙΚΗΤΑΡΙΔΗ

ΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΖΑΓΑΖΙΚ

 


Στη ανατολή του 2025 ανέτειλε το 41ο βιβλίο του Νίκου Νικηταρίδη, ενός τόσο σημαντικού ιστορικού ερευνητή, τον οποίο έχουν αποκαλέσει ¨Ηρόδοτο¨, ¨Τάκιτο¨ και ¨Μανέθωνα¨ του Αιγυπτιώτη Ελληνισμού.

Μετά το ¨Ελληνικό Σουέζ¨ και το ¨Ελληνικό Κάιρο¨, το νέο αυτό πόνημα του πραγματεύεται την ιστορική πορεία του Ελληνικού Ζαγαζίκ, μιας αιγυπτιακής πολίχνης στο ανατολικό τμήμα του Δέλτα του Νείλου, στην οποία πρόκοψε μία ακόμη σημαντική αιγυπτιώτικη παροικία για περίπου έναν αιώνα.

Και εκτός των άλλων, είναι σημαντικό το βιβλίο αυτό, γιατί για μία ακόμη φορά ο συγγραφέας τονίζει εμφατικά πως ο Αιγυπτιωτισμός δεν σχετίζεται μονάχα με την Αλεξάνδρεια και το Κάιρο, αλλά και με τους άλλους αιγυπτιακούς τόπους, στους οποίους έζησε, έδρασε και άκμασε το ελληνικό στοιχείο.

Αξίζει λοιπόν, Αιγυπτιώτες και μη να αποκτήσουν τούτη τη μελέτη, να τη διαβάσουν, να τη δωρίζουν και να τη διαδώσουν, ως χαρακτηριστικό δείγμα αυθεντικής αιγυπτιώτικης ιστορίας. Γιατί κάποιες φορές, ότι λάμπει είναι όντως χρυσός !